Uykuya dalmakta zorlanan çocuk

Benim oğlum da bir dönem yatağa girince dönüp duruyor, uyku bir türlü gelmiyordu. Bizde en işe yarayan şey akşam rutiniydi: aynı saatte ılık duş, loş ışıkta kısa bir kitap ve odada aynı “uyku kokusu” diye lavanta değil de sadece temiz pijama/nevresim. Doktorumuz ekranı yatmadan en az 1 saat önce kapatın demişti, onu uygulayınca belirgin rahatladı. Bir de “hemen uyumalısın” baskısını bırakınca daha çabuk dalmaya başladı 🙂

Benim kızım 4 yaş civarında uykuya geçişte baya zorlanmıştı; yatakta “beynimi durduramıyorum” der gibi kıpır kıpır oluyordu. Bizde ekranı akşamüstünden sonra tamamen kestik, yatmadan önce de odada konuşmaları iyice sakinleştirip sadece kısa bir masal + beyaz gürültü açtık, birkaç hafta içinde belirgin rahatladı 🙂 Ayrıca gündüz uykusu uzunsa akşam daha geç uykuya kayıyordu, onu kısaltınca dalması kolaylaştı.

Benim oğlanda 5 yaş civarı uykuya dalma işi uzayıp gidiyordu, sanki yatınca günün bütün heyecanı aklına üşüşüyordu. Biz “uyku kutusu” yaptık; yatmadan önce 1-2 dakikalık günün en güzel anını anlatıp, aklına takılanı da küçük bir kâğıda çizip kutuya koyuyordu, “yarın bakarız” deyince rahatlıyordu. Bir de yatakta oyun/sohbet uzayınca işi iyice ciddiye bindiriyormuş, o yüzden odada ışığı sabit loş tutup, aynı kısa ninniyle vedalaşıp çıkmak bize iyi geldi 🙂

Benim kızımda da 6 yaşa doğru uykuya dalma uzamıştı; meğer gün içinde yeterince “bedenini boşaltamıyormuş”. Akşam yemeğinden sonra 15-20 dk ev içinde sakin ama fiziksel bir şey yaptırdım (koridorda kitap taşıma, oyuncak toplama, hafif esneme gibi), sonra yatağa geçince daha çabuk gevşedi. Bir de yatakta uzun sohbet yerine “aynı cümleyle iyi geceler” yapınca uzayıp gitmiyor, beyni daha hızlı kapanıyordu 🙂

Benim oğlum 5,5 yaşındayken uykuya dalma süresi bir ara 1 saati buluyordu; meğer gün içinde çok geç ara öğün yapınca gece “acıkıyorum” diye oyalanıyormuş. Doktorumuz, yatmadan 1-1,5 saat önce hafif bir şey (yoğurt gibi) deneyin demişti, bizde işe yaradı. Bir de odasını fazla sıcak tutunca daha çok dönüyordu; serin-ince pijama ile daha çabuk gevşedi 🙂

Benim küçük kızım 5 yaşındayken uykuya dalma uzayınca fark ettik ki odası fazla aydınlık ve “sessiz” diye düşündüğümüz ortamda en ufak ses onu tetikliyor. Gece lambasını tamamen kapatıp karartma perde aldık, bir de çok kısık beyaz gürültü (yağmur sesi gibi) açınca kıpırdanması azaldı. Doktorumuz “melatonin için akşam ışığını azaltmak bazen mucize gibi olur” demişti, bizde gerçekten fark etti 🙂

Benim oğlum 6 yaşındayken uykuya dalmak tam bir savaştı; doktorumuz “gün boyu koşturup akşam birden durunca beden fren yapamıyor” demişti. Biz yatmadan önce 5 dakikalık çok basit esneme-gevşeme yaptık (kedi-pozu gibi) ve “bugün en güzel neydi” diye iki cümlelik minik bir paylaşım yaptırdım, sonra ışık tamamen kapanıyordu. Bir de odada oyuncakları mümkün olduğunca gözden kaldırınca zihni daha az oyalanır oldu 🙂

Bizim evde en çok işe yarayan şey “geçiş objesi” oldu; oğlum 5 yaşındayken yatağa girince kalkıp duruyordu, ona sadece uyku zamanı kullandığı küçük bir yastık kılıfı ve aynı kokuyu veren lavanta kesesi ayırdım. Yatağa girince “gün bitti” sinyali gibi oldu, hem elleri oyalanınca daha az kıpırdandı 🙂 Bir de yatağa girmeden önce 2-3 dakika “günün en güzel şeyi”ni anlatıp kapatıyorduk, konuşma uzamayınca uykuya daha kolay kayıyordu.